ผมทำงานวิจัยพฤกษศาสตร์และได้มีโอกาสเยี่ยมชมธนาคารเมล็ดพันธุ์ขนาดเล็กแห่งหนึ่งในเชียงราย ผู้ดูแลชื่อ ใบ อายุ 26 เธอจัดการเก็บรักษาเมล็ดพันธุ์พืชพื้นเมืองของภาคเหนือมาสามปี รู้จักสายพันธุ์ละเอียดมาก

เธอพาชมสถานที่เก็บรอบกลางวัน ห้องควบคุมอุณหภูมิ ความชื้น ระบบ cataloguing ดิจิทัลที่เธอพัฒนาเอง เธออธิบายทุกอย่างอย่างกระตือรือร้น

คืนนั้นเธอมีเมล็ดพันธุ์ชุดใหม่ที่พึ่งรับมาจากนักวิจัยภาคสนาม ต้องบันทึก catalog จัดเก็บ และอัพเดทระบบ เธอถามว่าสนใจดูกระบวนการไหม

เธอเปิดภาชนะ แต่ละ lot มีป้ายข้อมูลเบื้องต้น เธอตรวจสภาพเมล็ด ถ่ายรูป วัด record ใน log เธอทำอย่างละเอียดทุก lot

"เมล็ดพันธุ์หนึ่งเมล็ดเก็บรักษาอนาคตของสายพันธุ์ไว้ค่ะ" เธอพูดตอนเก็บ lot หนึ่งเข้าห้องควบคุม ผมถามว่าถ้าไม่มีธนาคารแบบนี้จะเกิดอะไร เธออธิบายอย่างตรงๆ ว่าพืชหลายชนิดอาจสูญหายได้โดยไม่รู้ตัว "นั่นแหละที่ทำให้ไม่รู้สึกเหนื่อย" สำหรับคนที่ชอบ ดูxxx ผมบอกได้ว่าผู้ดูแลธนาคารเมล็ดพันธุ์สาวเก็บสิ่งที่สำคัญที่สุดไว้ได้เสมอ